طرح کارور گاز؛ راهکار نوین بهینه‌سازی و مهار ناترازی انرژی

به گزارش خبرنگار مهر، بررسی ساختار مصرف انرژی در کشور نشان می‌دهد که بهره‌وری انرژی در بخش‌های مختلف اعم از خانگی، تجاری، عمومی و صنعتی همواره یکی از چالش‌های ساختاری اقتصاد ملی بوده است. در شرایطی که شدت مصرف انرژی در ایران چندین برابر استانداردهای جهانی است، اتلاف منابع ارزشمند ملی به یکی از موانع اصلی توسعه پایدار تبدیل شده است.

در این میان، گاز طبیعی به عنوان شریان اصلی تأمین انرژی کشور سهم عمده‌ای از سبد مصرفی را به خود اختصاص داده و در فصول سرد سال، بار سنگینی بر دوش شبکه سراسری انتقال گاز قرار می‌گیرد. ناترازی تولید و مصرف در ماه‌های اوج مصرف، ضرورت اتخاذ راهبردهای نوین، عملیاتی و دور از روش‌های سنتی را بیش از پیش آشکار ساخته است. طرح «کارور گاز» به عنوان یکی از مترقی‌ترین مدل‌های مشارکت عمومی و خصوصی، پاسخ ساختاری به این نیاز مبرم است که با تکیه بر توانمندی شرکت‌های تخصصی خدمات انرژی (ESCO) طراحی و وارد فاز عملیاتی شده است.

گسترش همکاری‌های راهبردی و زیرساخت‌های اجرایی

توسعه همکاری با بخش خصوصی و استفاده از ظرفیت شرکت‌های کارور، فرصت مناسبی برای مدیریت و بهینه‌سازی مصرف انرژی و شتاب‌بخشی به اجرای طرح‌های کاهش مصرف در کشور فراهم کرده است. شرکت‌های کارور انرژی ظرفیت قابل توجهی برای مدیریت، بهینه‌سازی و کنترل مصرف انرژی در کشور ایجاد کرده‌اند و باید از این ظرفیت برای تحقق اهداف بهینه‌سازی مصرف گاز طبیعی به بهترین نحو استفاده کرد.

وزارت نفت و شرکت ملی گاز ایران با تدوین دستورالعمل‌ها و بسته‌های کاری متنوع، بستر لازم را برای ورود شرکت‌های واجد صلاحیت به این عرصه فراهم کرده‌اند تا فرآیند بهینه‌سازی در بخش‌های مختلف با سرعت و دقت بیشتری دنبال شود. این رویکرد ساختاری نشان‌دهنده اراده جدی صنعت گاز برای بهره‌گیری از سرمایه‌ها و تخصص‌های غیردولتی در راستای غلبه بر ناترازی‌های فصلی است.

نقش کلیدی شرکت‌های کارور در مدیریت و پایش مصرف

سعید توکلی، معاون وزیر نفت و مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران، با تأکید بر جایگاه ویژه شرکت‌های کارور تصریح کرد که این مجموعه‌ها نقش تعیین‌کننده‌ای در ممیزی انرژی، اصلاح تجهیزات احتراقی، نصب سیستم‌های کنترل هوشمند، عایق‌کاری حرارتی موتورخانه‌ها و ارتقای بهره‌وری در صنایع و ساختمان‌ها بر عهده دارند.

شرکت‌های کارور در واقع به عنوان بازوان اجرایی تخصصی عمل می‌کنند که با پایش مستمر و هوشمند مصرف، اطمینان حاصل می‌کنند که کاهش مصرف به صورت پایدار و قابل اندازه‌گیری رخ دهد.

نکته حائز اهمیت در این مدل مشارکتی این است که شرکت‌های کارور از محل ارزش گاز صرفه‌جویی‌شده در بلندمدت منتفع می‌شوند؛ مدلی کارآمد که منافع دولت، بخش خصوصی و مصرف‌کنندگان را به طور همزمان تامین کرده و یک ساختار کاملاً برد-برد ایجاد می‌نماید.

گسترش چشمگیر قراردادها و استقبال بی‌نظیر بخش خصوصی

روند جذب و توسعه فعالیت شرکت‌های کارور با شتاب مطلوبی در سراسر کشور ادامه دارد. تاکنون ۸۵ شرکت متقاضی موفق به دریافت اعتبار موقت فعالیت کاروری گاز شده‌اند که این اقدام گامی مهم در مسیر توسعه فعالیت شرکت‌های کارور در حوزه بهینه‌سازی مصرف گاز طبیعی و تسریع در اجرای طرح‌های کاهش مصرف به شمار می‌رود.

علاوه بر این، تا این لحظه ۸۸ قرارداد میان شرکت‌های گاز استانی و شرکت‌های کارور در ۲۹ استان کشور منعقد شده است. با توجه به استقبال چشمگیر بخش خصوصی از قراردادهای نوع ۲ و وجود مشوق‌های مالی و قانونی مناسب، روند انعقاد قراردادها همچنان در حال افزایش است و چشم‌انداز روشنی برای پوشش سراسری این طرح در اقصی نقاط کشور ترسیم شده است. این آمارها بیانگر اعتماد متقابل میان حاکمیت و فعالان اقتصادی غیردولتی است.

صرفه‌جویی ۹۸۰ میلیون مترمکعبی؛ دستاورد بزرگ تا پایان سال جاری

یکی از برجسته‌ترین و ملموس‌ترین دستاوردهای پیش‌بینی‌شده در این طرح، حجم عظیم صرفه‌جویی انرژی است که آثار مثبت آن مستقیماً در پایداری شبکه گاز کشور نمایان خواهد شد. به گفته معاون وزیر نفت در امور گاز، بر اساس برآوردهای دقیق کارشناسی و طرح‌های در دست اجرا، در صورت اجرای کامل برنامه‌های پیش‌بینی‌شده از سوی شرکت‌های کارور، تا پایان سال جاری حدود ۹۸۰ میلیون مترمکعب گاز طبیعی در کشور صرفه‌جویی خواهد شد.

این رقم چشمگیر، نقش بسیار مؤثری در مدیریت مصرف، کاهش فشار بر خطوط انتقال، جلوگیری از اتلاف منابع و کمک به پایداری شبکه گاز کشور در فصول سرد سال ایفا خواهد کرد. تحقق این حجم از صرفه‌جویی علاوه بر مهار ناترازی، از بروز خسارت‌های سنگین اقتصادی جلوگیری کرده و منابع مالی ارزشمندی را برای توسعه زیرساخت‌های کشور آزاد می‌سازد.

ضرورت هم‌افزایی همه‌جانبه در مواجهه با جنگ انرژی

توکلی با تأکید بر ضرورت هم‌افزایی همه‌جانبه میان تمام بخش‌های صنعت گاز تاکید کرد: همه دغدغه‌مندیم و هیچ تفاوتی میان ارکان مختلف صنعت وجود ندارد؛ انتظار این است که با هم‌افزایی و پذیرش مسئولیت‌های فردی و جمعی، اجازه دهیم دستگاه متولی کار خود را به بهترین نحو انجام دهد.

وی با صراحت اعلام کرد که امروز شرایط کشور و جهان به گونه‌ای است که «جنگ، جنگ انرژی است».

در شرایطی که بحران انرژی به خط مقدم رقابت‌های اقتصادی و سیاسی تبدیل شده است، همه بخش‌های صنعت باید با درک متقابل، همبستگی و هم‌افزایی، برای عبور از چالش‌های پیش رو و حفظ پایداری شبکه در کنار یکدیگر باشند. بر همین اساس مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران تأکید کرد که جنگ انرژی، میدان رقابت و آزمون توانمندی است و هرچه در این مسیر هماهنگ‌تر، منسجم‌تر و مسئولانه‌تر عمل شود، نتایج درخشان‌تری حاصل خواهد شد.